Santiago-Arzúa 97.7 FM
Ferrol-Cariño 101.9 FM
Ourense-Celanova 100.1 FM
A Coruña-As Mariñas 105.1 FM
Bergantiños-Costa da Morte 101.9 FM
Vigo-Baixo Miño 91.1 FM
Santander 91.3 FM
Máx: 18º
Min: 14º
A Real Academia Galega celebra o Día das Letras Galegas na Rede

A Real Academia Galega celebra o Día das Letras Galegas na Rede

12:02, 13/05/2020

Por David Expósito

A pandemia da COVID-19 obrigou a adiar o pleno extraordinario do Día das Letras Galegas, que terá lugar en Ferrol o 31 de outubro cadrando co 110 aniversario do seu protagonista, pero a celebración do Día das Letras Galegas proxéctase con forza ao espazo virtual. A Real Academia Galega está a ofrecer contidos diversos a través da Rede pensados para achegar de xeito ameno a figura e a obra do homenaxeado ao público de todas as idades. Os pequenos e pequenas da casa dispoñen de propostas lúdicas e didácticas na web primaveradasletras.gal, un espazo para a comunidade de infantil e primaria que dende comezos do mes de maio bate récords, duplicando o número de páxinas vistas e cun incremento por riba do 185% no número de usuarios. A RAG está, ademais, a debuxar cada día un retrato colectivo do autor a través da serie de microespazos audiovisuais Unha palabra para don Ricardo, un produto feito dende o confinamento que se suma a outros como a serie de entrevistas dixitais que a institución está a publicar na sección que lle dedica a Carvalho Calero na súa web principal, academia.gal. Nesta mesma fiestra dixital, o académico Henrique Monteagudo asina a biografía do homenaxeado que percorre os principais momentos e títulos da súa traxectoria.

 

O pleno da Real Academia Galega acordou dedicarlle o Día das Letras Galegas 2020 a Ricardo Carvalho Calero. O profesor ferrolán, unha das figuras máis relevantes da cultura galega da segunda metade do século XX, desenvolveu unha traxectoria vital fondamente vencellada á historia do galeguismo no pasado século XX: foi na mocidade membro do Seminario de Estudos Galegos e colaborador da revista Nós, participou na redacción do Estatuto de Autonomía de 1936 e, xa no exilio interior, implicouse activamente nas estratexias de recuperación do idioma propio. Membro da Real Academia Galega, destacou tanto no ámbito da creación literaria como na crítica e na investigación filolóxica, converténdose en 1972 no primeiro catedrático de Lingua e Literatura Galegas.

 

No ámbito académico, no seu legado destaca a Historia da literatura galega contemporánea (1963) e a Gramática elemental del gallego común (1966), manuais imprescindibles para varias xeracións de estudantes de lingua e literatura galegas. Na creación literaria, Carvalho Calero sentiuse ante todo poeta. O seu primeiro poemario en galego, Vieiros, saíu do prelo en 1931 e o último, Reticências… (1986-1989) veu a lume postumamente, en 1990. Foi tamén autor de obras teatrais e como narrador asinou, entre outras pezas, a primeira novela en galego da posguerra, A xente da Barreira (1951), gañadora do premio convocado por Bibliófilos Gallegos, e a novela Scórpio, Premio da Crítica de 1987.

 

Carvalho Calero para os máis pequenos

A web Primavera das Letras naceu no ano 2016, coa celebración das Letras Galegas de Manuel María, e dende entón a súa audiencia medra ano a ano. Pero en pleno confinamento e coas escolas pechadas, reforzouse como espazo de referencia para o público infantil, cun incremento dende comezos de maio, con respecto ao mesmo período do ano anterior, por riba do 185% no número de usuarios e do 102% nas páxinas vistas, unhas 85.000 nos once primeiros días do mes. Materiais para colorear para os nenos e nenas de menor idade, contidos descargables –tamén con ilustracións orixinais– sobre a vida, a obra de creación literaria de Carvalho Calero ou o seu labor como filólogo son parte dunha oferta que se completa con propostas interactivas centradas na súa paixón polo teatro e a ópera, a súa poesía ou espazos vitais do autor como Ferrol e Lugo.

 

Micropezas audiovisuais e entrevistas con máis vagar

A sección das Letras Galegas de academia.gal é a fiestra dende a cal a RAG reúne diversos contidos dirixidos a un público de máis idade, dende o xuvenil ao adulto. O espazo acubilla a serie de micropezas audiovisuais Unha palabra para don Ricardo (tamén dispoñibles na canle de Youtube da Academia). Cada participante –membros da RAG e personalidades que trataron e estudaron a Carvalho Calero como Araceli Herrero, Pilar García Negro ou José Luís Rodríguez– elixe unha palabra que destaca a calidade que, ao seu xuízo, mellor define o homenaxeado ou que retrata un trazo persoal, unha faceta ou unha obra do autor que valora especialmente. Compromiso, galego cabal, poeta, filólogo, galeguista, soñador, lingua, gramática, orador ou independente son algúns dos termos a través dos cales van debuxando un retrato colectivo que inclúe nalgúns casos a lectura de poemas ou textos de referencia do autor. “Son intervencións breves que, no seu conxunto, conforman un poliedro de voces, admiracións e afectos”, salienta o presidente da Real Academia Galega, Víctor F. Freixanes, que realizará unha achega especial o propio 17 de maio.

 

A RAG tamén está a darlle ao longo deste mes a palabra a distintas voces cunha serie de entrevistas que pretenden abordar con máis vagar e profundidade os perfís literarios do autor. A poeta Pilar Pallarés, Premio Nacional de Poesía 2019, define nunha delas a poética de Carvalho Calero como “catarse”; a crítica literaria Carmen Blanco, autora de Conversas con Carballo Calero, coincide ao destacar a calidade especial dos seus versos; a tamén investigadora Dolores Vilavedra profunda na súa narrativa e valora a novela Scórpio (1987) como unha maquinaria perfectamente engraxada; e a experta en teatro Laura Tato afondará nos vindeiros días no teatro carvalhiano. Baixo a mesma lapela, a RAG recolle outros testemuños como o de Asunción Fernández, filla do fundador do Colexio Fingoi, o empresario galeguista Antonio Fernández, e actual directora deste centro, que tivo como primeiro responsable a Carvalho Calero (1950-1965). “Introducía a lingua a través das obras literarias que liamos, e estudabamos autores coma Castelao, Rosalía ou Otero Pedrayo”, recorda quen foi tamén alumna de don Ricardo.

 

As palabras de Carvalho Calero

O Portal das Palabras, a web para a divulgación do léxico galego da Real Academia Galega e a Fundación Barrié, ofrece outro xeito de se achegar á figura de Carvalho Calero. Esta semana dedícalle as sete entradas da sección A Palabra do Día e pechará a miniserie de setestrelos sobre a súa obra de ficción cun contido centrado na narrativa que se suma aos xa publicados sobre a poesía e a produción teatral. A confusión habitual entre esgrevio e egrexio, ao que o autor lle dedicou un artigo, e outras curiosidades léxicas completan os contidos especiais das Letras Galegas 2020 desta web, que tamén está a experimentar un importante incremento no número de visitas, case un 90% máis dende que comezou o confinamento.

 

As Letras continúan no outono

A Real Academia Galega celebrará o pleno extraordinario do 17 de maio o vindeiro 31 de outubro, cadrando co cento dez aniversario de Ricardo Carvalho Calero e agardando que para aquela data as circunstancias sexan máis propicias. A cita mantense no teatro Jofre de Ferrol, cidade onde o homenaxeado naceu en 1910.

 

Como é costume, o outono tamén será o tempo do Simposio das Letras Galegas, onde se recollerán distintas achegas de carácter científico arredor da figura e do herdo intelectual do autor. A RAG prevé rematar o ano cunha coidada edición da correspondencia cruzada entre Carvalho Calero e Ramón Otero Pedrayo, realizada en colaboración co Parlamento de Galicia, a Fundación Penzol e a Fundación Otero Pedrayo. Recollerá máis de 180 cartas editadas e anotadas por Patricia Arias Chachero e Adrián Estévez, acompañadas dun ensaio introdutivo de Henrique Monteagudo e dun epílogo de Xesús Alonso Montero.

Una joven ha muerto esta tarde arrollada por un tren en Vilaboa

Una joven ha muerto esta tarde arrollada por un tren en Vilaboa

21:35, 11/07/2017

Por David Expósito

Una nota de despedida apareció en el coche de la fall...

La Policía investiga la desaparición de Manuel Rodríguez en Coruña

La Policía investiga la desaparición de Manuel Rodríguez en Coruña

08:02, 06/03/2017

Por David Expósito

Se le perdió la pista tras salir de una discoteca La ...

Ferida grave unha moza de 16 anos nun accidente en Lalín

Ferida grave unha moza de 16 anos nun accidente en Lalín

13:22, 14/03/2017

Por David Expósito

A vítima foi trasladada en helicóptero ao Hosp...

Aparece muerto el actor Mateo González en La Marina de A Coruña

Aparece muerto el actor Mateo González en La Marina de A Coruña

20:17, 31/03/2017

Por David Expósito

Los GEAS de la Guardia Civil localizaron esta tarde un cad&a...

Espectacular accidente de un camión de leche en A Golada

Espectacular accidente de un camión de leche en A Golada

13:17, 22/03/2017

Por David Expósito

Un camión ha volcado en la carretera que une Larazao ...

Se comenta

¿Qué se cuece en la red?